Kontrola Fonda za zdravstveno osiguranje pokazala je da crnogorski domovi zdravlja godišnje neopravdano fakturišu destine hiljada eura, ali i da ljekove, uglavnom antibiotike, propisuju i kada nema potrebe za tim.
Izvještaj o kontroli podgoričkog Doma zdravlja pokazuje da je 11 ljekara u februaru prošle godine propisalo 967 grama antibiotika “ceftriaxon” i da ni u jednom slučaju lijek nije propisan kao nastavak bolničke terapije i uz obavezan antibiogram. Zbog toga je faktura dostavljena Fondu umanjena za 1.094 eura.
Dodatnih 100 eura umanjeno je za neopravdano propisivanje druga dva antibiotika (“pancef” i “ciprofloksacin”, jer od 43 kontrolisana recepta 12 nije bilo u skladu sa Osnovnom listom ljekova, po kojoj se ta dva lijeka propisuju isključivo uz antibiogram i na predlog ljekara specijaliste.
Izvještaji o obavljenim kontrolama pokazuju da su ta tri antibiotika propisivana neopravdano i u ulcinjskom, kotorskom, bjelopoljskom, mojkovačkom, hercegnovskom i bjelopoljskom domu zdravlja.
U Domu zdravlja Herceg Novi lani je propisano 1.578 pakovanja lijeka “ciprofloksacin” i 1.307 lijeka “pancef”. Kontrola je pokazala da su u prvom kvartalu ove godine, od 11 propisanih naloga za 112 ampula “ceftriaksona”, samo dva bila ispravna, kao nastavak bolničkog liječenja.
U barskom Domu zdravlja , ali u bjelopoljskom, pneumoftiziolozi koji rade u centrima za plućne bolesti i tuberkulozu neopravdano su propisivali ljekove koji nijesu za liječenje tuberkuloze. Svi recepti u barskom Domu zdravlja, kojim se propisuje pancef ili ciprofloksacin bili su ručno pisani, iako je praksa da se tako pišu samo u slučaju nestanka struje ili kvara u elektronskom sistemu, što se rijetko dešava.
Crna Gora je 2013. bila na drugom mjestu u Evropi po potrošnji antibiotika, uprkos tome što Zakon ne dozvoljava da se prodaju bez Ijekarskog recepta.
Članica Nacionalne interdisciplinarne komisije za kontrolu rezistencije bakterija na antibiotike (NIKRA) Nina Pejović-Mandić ranije je kazala za “Vijesti” da bi super-baktenje, otporne na sve antibiotike, mogle da izazovu puno problema, s obzirom na to da smo u samom vrhu po potrošnji ljekova te vrste u Evropi. Ona je tada kazala da je rezistencija (otpornost) na antibiotike kompleksan problem, koji se javlja uglavnom zbog prekomjerne i česte upotrebe u situacijama kada ih nije potrebno davati.
Godišnji izvještaji o potrošnji ljekova, kao i o kontroli u domovima zdravlja, pokazuju da se i ostali ljekovi često propisuju kada ne postoje indikacije.
Tako je, prema dokumentu u koji je Centar za istraživačko novinarstvo (CIN-CG) imao uvid, pneumoftiziolog u bjelopoljskom Domu zdravlja za dijagnozu J20 (akutno zapaljenje dušnica) propisivao lijek “pipem”, koji se koristi za liječenje mokraćnih infekcija.
Tablete “monopril plus”, koje se koriste za liječenje visokog krvnog pritiska, fakturisane su iz te ustanove Fondu za dijagnoze kao što je akutno zapaljenje ždrijela.
Kontrolori Fonda utvrdili su tokom kontrole barskog Doma zdravlja, da su psihijatri u toj ustanovi propisivali ljekove i za druga, a ne samo  neuropsihijatrijska oboljenja.
U budvanskom domu zdravlja utvrđeno je da su antibiotici propisivani u skladu sa propisima, međutim, i u toj zdravstvenoj ustanovi bilo je neopravdanih faktura, zbog čega je naloženo umanjenje računa za 2.337 eura.
Među neopravdano naplaćenim uslugama je i vakcinisanje osoba starijih od 65 godina protiv sezonskog gripa. U izvještaju o kontroli, u koje je CIN-CG imao uvid, piše da je za 11 osiguranika ta usluga fakturisana dva puta - prvi put 18. i 19, a drugi put 23. novembra.
Novoimenovani direktor Fonda Sead Čirgić uputio je u maju dopis direktorima domova zdravlja, u kojem tvrdi da su stručne službe, u okviru redovnih kontrola, uočile nepravilnosti i u pogledu propisivanja ljekova koji djeluju i na respiratorni sistem.

CIN-CG imao je uvid u dokument koji pokazuje da se to posebno odnosi na pet ljekova (salmeterol, flutikazon, budesonid, tiotropium bromide i montelukas). Čirgić navodi da izabrani doktori, iako su obavezni da navedenu terapiju propisuju na osnovu specijalističkog izvještaja ljekara pulmologa, pneumoftiziologa ili pedijatra pulmologa, isto to ne rade, već propisuju ljekove “na osnovu svojih procjena ili po izvještaju neadekvatnog specijaliste).
Nekoliko mjeseci ranije,  bivši direktor Fonda Kenan Hrapović upozorio je na neracionalno propisivanje terapije, uprkos upozorenjima. U dokumentu koji je uputio direktorima domova zdravlja piše da su nepravilnosti uočene kod propisivanja antibiotika, ali i antidijabetika, ljekova za liječenje bolesti krvi... Konkretno je naveo da se neopravdano izdaju “monopril plus”, za liječenje visokog krvnog pritiska, “rapten duo” protiv bolova, “diazepam” i “lorazepam” za smirenje.

Građani prosječno troše 100 eura godišnje na ljekove

Godišnji izvještaj Agencije za ljekove i medicinska sredstva (CALIMS) pokazao je da je lani potrošeno 66.167.804 eura na ljekove, što je za 5,86 odsto više nego u 2014. godini.
To znači da je svaki od oko 625.000 građana, koliko ih u Crnoj Gori ima prema posljednjem popisu, potrošio prosječno na ljekove više od 100 eura.
Količinski su građani najčešće uzimali ljekove protiv kardiovaskularnih oboljenja - 366,94 dnevnih doza na 1.000 stanovnika. Iz toga proizlazi da je oko 36 odsto ukupnog stanovništva, odnosno više od 220.000 građana, koristilo neki od ljekova za kardiovaskularna oboljenja. Prema izvještaju CALIMS-a, u odnosu na 2014. godinu zabilježen je porast potrošnje ljekova iz svih grupa u finansijskom pogledu.
Izvještaj je pokazao i da je smanjena potrošnja u grupi antiinfektivnih ljekova, u koje spadaju i antibiotici, nakon što su o visokoj potrošnji obaviješteni Ministarstvo zdravlja i inspekcija.
Tokom 2015. godine trošeno je 34,11 dnevnih doza antiinfektivnih ljekova na 1000 stanovnika dnevno, što je smanjenje za  4,10 odsto u odnosu na 2014.
Nadležni, međutim, poručuju da se mjere kontrole izdavanja i propisivanja moraju nastaviti, jer prosjek potrošnje antiinfektivnih ljekova u zemljama EU iznosi 22.38 dnevnih doza na 1.000 stanovnika dnevno.

Ana Komatina

Ovaj tekst je napisan u sklopu projekta "Sistem zdravstvene zaštite i prava pacijenata u Crnoj Gori - Osvajanje povjerenja građana" koji je finansiran od strane EU, posredstvom Delegacije EU

Ministar zdravlja Budimir Šegrt godinama je, kao direktor Opšte Bolnice Meljine,  trošio novac sa račune te zdravstvene ustanove u privatne svrhe.
Platnom karticom Atlasmont Banke Šegrt je od jula 2010. do marta 2015. godine plaćao kafanske cehove, hranu, garderobu, parfeme, gorivo i hotelski smještaj u Crnoj Gori i inostranstvu.
Prema ustaljenoj praksi, izdaci za restoranske usluge, na koje je Šegrt tokom mandata dao više od 13.000 eura, gorivo i hotelski smještaj, spadaju u troškove reprezentacije.
Međutim, samo na proizvode marke “Hugo Boss” aktuelni ministar je, o trošku bolnice, dao oko 1.000 eura, dok je  u parfimerijama “Bar code” potrošio oko 455.
Centar za istraživačko novinarstvo (CIN-CG) imao je uvid u platnu karticu, koja pokazuje da je tadašnji direktor imao kreditni limit i do 7.000 eura mjesečno, kao i  da je mjesecima bio u minusu.

Iz Atlas grupe, koja je vlasnik “ Meljina” , odgovorili su da komisija provjerava da li je bilo zloupotreba.
“Kartica je bila namijenjena isključivo za službene svrhe. Komisija ispituje da li je bilo zloupotreba i potom će, shodno nalazu, biti preduzeti adekvatni koraci”, saopšteno je iz Atlas grupe.
S druge strane, Šegrt je odgovorio da je karticu koristio shodno potpisanom ugovoru o menadžmentu i dogovoru sa poslodavcem.
“Finansijski promet na kartici je bio dio redovnih finansijskih izvještaja (mjesečnih, kvartalnih i godišnjih). Da je bilo kršenja pomenutih pravila, poslodavac je, najvjerovatnije, za pet godina, bio u prilici da uskrati pravo na korišćenje kartice ili da raskine ugovor, što nije učinio”, rekao je Šegrt.
Platna kartica Šegrtu je uručena  1. jula 2010. godine i on je tog mjeseca potrošio više od 1.500 eura. Boravio u Podgorici, Kotoru, Trebinju, Skoplju, a posljednjih dana  i Londonu, gdje je u butiku “Savoy Taylors Guild” za dan potrošio 324 eura.
Prvih dana avgusta 2010., Šegrt je u butiku “Pal Zileri” pazario za oko 74 eura, dok je u prodavnici ekskluzivne muške garderobe “Ermenegildo Zegna” potrošio 263.45 eura sa računa bolnice.
Bivši direktor “Meljina” je  u septembru 2010. na platnoj kartici imao minus od oko 2.200 eura. Tog mjeseca on je u “Bar kod-u”  u Podgorici potrošio oko 60 eura,  butiku “Benetton” u Zagrebu dodatnih 85, a u restoranu “Žabar” u Zemunu, gdje je, sudeći po platnoj kartici, bio čest gost, dodatnih 108 eura . U istom restoranu Šegrt je narednog mjeseca potrošio za dan  339.42 eura. On je u septembru karticom platio garderobu vrijednosti od oko 850 eura u butiku  “Paul and Shark” u Beogradu. Na garderobu iste marke u butiku u Skoplju, 12. januara 2014. godine ostavio je 501 euro.

Šegrt je nerijetko sa platne kartice podizao i gotovinu. On je 24. aprila prošle godine četiri puta sa bankomata podigao novac ukupne vrijednosti 1.850 eura. Međutim, nije poznato da li je taj novac iskorišten u službene svrhe.
Nekadašnja vojna bolnica “Meljine” od privatizacije 2008. godine posluje kao dio Atlas grupe, a zbog ogromnih finansijskih dugova zaposleni nijesu primili posljednje tri mjesečne zarade, zbog čega su nedavno organizovali štrajk upozorenja.
Opština Herceg Novi početkom jula blokirala je račun “Meljina” zbog naplate poreza na nepokretnosti u iznosu od 143.071 eura plus dospjele kamate, zbog čega su zaposleni ostali bez jedne, od tri plate koliko im se duguje. Račun je potom odblokiran, jer su odbornici SO Herceg Novi dali saglasnost na Ugovor o reprogramu duga bolnice.
Odbornici Skupštine Opštine (SO) Herceg Novi nedavno su dali saglasnost na Ugovor o reprogramu duga ove bolnice.
SO je  u aprilu zatražila raskid ugovora ocjenjujući da je vlasnik Atlas group umjesto ugovorom predviđenih 119 miliona, investirao  tri , kao i da je nivo kvaliteta zdravstvenih usluga i uslova u bolnici nezadovoljavajući i na znatno nižem nivou nego prije privatizacije.
Vlada je ranije donijela odluku o raskid ugovora sa Atlas grupom, čiji je vlasnik Duško Knežević, jer investitor nije ispunio ugovorene obaveze. Za proceduru raskida ugovora, ali i njegovu kontrolu, Vlada je obavezala upravo  Šegrtov resor, iako je bio direktor te ustanove, i ministarstvo finansija na čijem je čelu  Radoje Žugić.
“Vijesti” su ranije objavile da su se Šegrt i Žugić na sjednici jedne od Vladinih komisija žalili da su dobili poruke od Kneževića, koje smatraju prijetećim, zbog planiranog raskida ugovora.
Knežević je tada potvrdio "Vijestima" da je tačno da je sa dvojicom ministara "imao komunikaciju" na temu bolnice Meljine i oko toga što do danas nije potpisan aneks ugovora, koji je "usaglašen početkom prošle godine na ekspertskom nivou između Atlas grupe i predstavnika Ministarstva finansija".

U Voliju trošio stotine  eura

Šegrt je službenom karticom plaćao u više navrata i račune u supermarketima u Podgorici. Tako je u “Voliju”  tokom mandata o trošku bolnice plaćao račune u vrijednosti od nekoliko stotina eura. 5. aprila 2014. godine platio je karticom u “Voliju” 91,43 eura, a 29. jula iste godine 40.  U novembru 2011. godine Šegrt je u “Voliju” potrošio 164 eura sa računa bolnice, dok je u supermarketu “Maksi” u februaru iste godine potrošio 203 eura. U prodavnici “Tehnomax” u Podgorici, on je u februaru 2012. godine pazario za 67,50  eura.
Aktuelni ministar je službenom karticom u više navrata trgovao  u free šopovima u Dubrovniku, Beogradu, Londonu...

Prodao automobil bolnici za 20.000, pa ga otkupio za 6.000 eura

Šegrt je  tri mjeseca nakon imenovanja za direktora “Meljina” , u junu 2010. godine, prodao bolnici “Meljine” automobil za 20.000 eura. Isti automobil Šegrt je otkupio od bolnice za 6.000 eura 27. marta prošle godine, petnaestak dana nakon što je imenovan za ministra zdravlja.
To pokazuju dokumenti u koje je CIN-CG imao uvid. O prodaji službenog automobila 2010. godine bio je upoznat i Odbor direktora Meljina.  Ugovor o kupoprodaji motornog vozila za 6.000 eura u ime bolnice je prošle godine potpisao zamjenik izvršnog direktora Radivoje Božović. Upravo njega je, u martu ove godine, Šegrt imenovao za direktora Doma zdravlja Herceg Novi.

Da je riječ o istom automobilu  potvrđuju registarske oznake automobila ( HN A4 140), koje su navedene u dokumentima. Piše da je automobil marke  “audi A6-3.0 TDI kvatro”, tamno – plavi metalik,  proizveden 2008. godine.
Šegrt nije odgovorio kako komentariše to što je 2010. godine bolnici “Meljine” prodao automobil za 20.000 , a potom ga otkupio za 6.000 eura.

Ana Komatina

Policija do sada nije procesuirala ni jednog kamataša koji je svoje usluge reklamirao na internetu i na taj način tražio žrtve.

Iz Uprave policije pak tvrde da prate internet oglase o davanju novčanih pozajmica. Radi se o novčanim pozajmicama uz kamatu, a često i obavezno obezbijeđene nekretninama. Novinari Centra za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG) pronašli su desetak takvih oglasa.

Na sajtu “mooglasi.me” postavljen je oglas za davanje novčanih pozajmica uz obavezan zalog nekretnine. Ostavljen je broj telefona – 069446***. Vlasnik tog telefonskog broja rekao je novinaru CIN-CG da trenutno ne daje novčane pozajmice, bez  uloga onog koji traži pozajmicu. Kazao je i da je obavezan zalog nekretnine, a i da novčanu pozajmicu isključivo daje samo uz zalog poslovnih prostora, ne i stambenih. Nije želio da precizira kolika je kamata, kao i gornji i donji limit pozajmice.

Isti broj telefona 069446*** nalazi se i ispod oglasa o obukama “pasa, vodiča pasa, dresera pasa, detektiva, istražitelja, tjelohranitelja, zaštitara imovine, tajnih agenata.”

U oglasima se navodi da se radi o “Bezbjednosno zaštitnoj agenciji Podgorica - Centru za obuku dobrovoljaca”. U Centralnom registru privrednih subjekata (CRPS) nema ni riječi o postojanju takve agencije, takođe ni u Registru nevladinih organizacija - Ministarstva unutrašnjih poslova (MUP).

Advokat Goran Rodić upozorava da zelenaši obično imaju kriminalnu prošlost i da su skloni prijetnjama i fizičkom nasilju.

"Zelenaštvo je često i dio organizovanog kriminala, kao što je pranje novca, krijumčarenje narkotika ili sličnih radnji, što ljude koji se bave ovim čini posebno opasnim i spremnim na upotrebu sile", upozorio je.

Rodić smatra da je zakonska regulativa u Crnoj Gori dobra za borbu protiv ove vrste kriminala, ali da se zbog specifičnih okolnosti slučajevi zelenaštva teško procesuiraju. Problem je, kako kaže, i to što oštećeni u većini slučajeva ne žele da sarađuju sa nadležnima kako bi se procesuirali kamataši, često zbog straha.  Dodaje da bi nadležni trebalo da se bave i ispitivanjem porijekla novca.

Zelenašenje u Crnoj Gori je rastući problem i potrebno je da država efikasnije reaguje. Uprkos toj ocjeni skupštinskog Odbora za bezjednost i odbranu, pravosnažne osuđujuće presude zelenašima za poslednje dvije godine mogu se izbrojati na prste jedne ruke. Bilo ih je samo tri, od kojih je samo u jednom slučaju zelenaš završio u zatvoru.

“Pojava vršenja krivičnog djela zelenaštvo u Crnoj Gori i dalje predstavlja veliki društveni problem, koji zahtijeva efikasniju reakciju državnih organa. Odbor za bezbjednost je konstatovao da je pojava vršenja krivičnog djela zelenaštva jedan od rastućih problema, a imajući u vidu da zelenaške aktivnosti jačaju uticaj organizovanih kriminalnih grupa kroz širenje polja njihovog djelovanja, Odbor je ocijenio da nadležni državni organi rješavanju ovog problema treba da posvete punu profesionalnu pažnju”, kazao je za CIN-CG predsjednik Odbora za bezbjednost i odbranu u Skupštini Crne Gore Mevludin Nuhodžić. On je naglasio da je potrebno tom problemu posvetiti punju pažnju.

Podaci iz Sekretarijata Sudskog savjeta, dostavljeni CIN-CG, pokazuju da je lani i za prvih pet mjeseci ove godine bilo ukupno tri pravosnažne, osuđujuće presude za zelenaštvo. Presudom podgoričkog  Osnovnog suda iz decembra 2015. jedna osoba je pravosnažno osuđena  na zatvorsku kaznu zbog zelenašenja. Druga je, presudom Osnovnog suda u Herceg Novom, pravosnažno osuđena na uslovnu kaznu zbog ovog krivičnog djela. Iz Sekretarijata Sudskog savjeta su istakli i da je u maju ove godine postala pravosnažna presuda Osnovnog suda u Kotoru, kojom je jedna osoba takođe osuđena na uslovnu kaznu zbog davanja novca na kamatu.

Nuhodžić je podsjetio da u 2014. godini crnogorski sudovi nijesu donosili presude za zelenašenje, kao i da su u tužilaštvu bile podnijete samo tri krivične prijave.

Izjavio je da očekuje da će se, uz efikasniji rad nadležnih organa i moć medijskog izvještavanja o ovom problemu, građani ohrabriti da u većem broju dostavljaju policiji saznanja o zelenaštvu ili nasilju koje isto obično prouzrokuje.

CIN-CG ranije je, pozvavši se na nezvanične podatke, objavio da je veliki broj samoubistava u Crnoj Gori posljedica zelenaških dugova.

Čovjek, koji je i sada žrtava kamataša, kazao je za CIN-CG da godinama plaća kamatu zbog pozajmice osobi koja se tim poslom bavi od devedestih.

"Dobar je prijatelj sa mnogo inspektora i nikad se nije zacrvenio kad mi je kamatu povećavao sa prvobitnik pet odsto, na 15 koliko mu sad plaćam. Kaže niko me nije tjerao. Sve što zaradim dajem njemu, ponekad pozajmljujem da bi mu na vrijeme donio kamatu. Nekad mu je teško i da siđe da mu dam novac, pa me je naučio da mu ubacim u poštansko sanduče. Nemam ideju kako da se uzvučem iz ovoga. Trpim dok mogu, ali ga nijesam prijavio policiji", rekao je čovjek, čije ime je poznato redakciji.

Dodao je da su ga nekoliko puta prijavljivali drugi dužnici, ali da nikad nije zadržan duže od informativnog razgovora. "Znači, nema svrhe da ga prijavim", kazao je.

I dok građane uništavju zelenaške kamate, iza brojnih oglasa u kojima se nude novac uz sumnjive uslove  stoje i pojedinci iz inostranstva. Oni slobodno reklamiraju svoje usluge, nudeći  milione eura, a crnogorske institucije ne istražuju ovakve pojave.

Napredak u ovoj godini

Nuhodžić je kazao da se, iako nije riječ o impozantnim brojkama, mora konstatovati napredak u dosadašnjim aktivnostima nadležnih organa u suzbijanju zelenašenja.

Istakao je da je, prema podacima Uprave policije,  za prvih šest mjeseci ove godine sprovedeno deset policijskih akcija po osnovu zelenašenja i da je nadležnim državnim tužilaštvima procesuirano osam lica, od kojih su dva lica povratnici, a šteta u dijelu zelenaške kamate iznosi oko milion eura.

“U periodu od 1. januara do 15. juna 2016. godine državnim tužilaštvima podnijeto je 16 prijava protiv 17 lica za navedeno krivično djelo. Protiv tri lica, po optuženjima tužilaštva, u toku je krivični postupak pred nadležnim sudovima; protiv sedam lica odbačena je krivična prijava zbog nepostojanja elemenata predmetnog krivičnog djela u radnjama prijavljenih lica, dok je protiv devet lica izviđaj u toku”, saopštio je.

Važna uloga notara

Ministarstvo pravde pozvalo je lani sve građane koji imaju pritužbe da notari učestvuju u poslovima sa elementima zelenašenja, da se obrate tom resoru ili Notarskoj komori.

Predsjednik Notarske komore Branislav Vukićević kazao je za CIN-CG da, prema informacijama kojima raspolaže, takve prijave nijesu pristizale.

On je pojasnio da je zabranjeno da notati ovjeravaju zelenaške ugovore, te da posebno moraju voditi računa kada je riječ o pozajmicama između fizičkih lica.

“Obično kad dođu stranke da ovjere ugovor o zajmu skrenemo pažnju kolegama da se ne smiju ovjeravati ugovori o zajmu u kojima je navedena kamata”, kazao je.

Vukićević je dodao da notari, u slučaju da ovjere ugovor o zajmu sa kamatom, učestvuju u krivičnom djelu.

Prema riječima predsjednika Notarske komore, ugovori o zajmu između dva fizička lica, koji su u posljednje vrijeme rijetki, mogu da se ovjere isključivo bez kamate. Međutim, ovjeravajući takav ugovor, notari ne mogu da otkriju da li je riječ o zelenaštvu ili stvarnoj pozajmici.

Ana Komatina i Vladimir Otašević

Mirsad Đurđević je sedam godina radio u MUP-u, kao viši savjetnik. Najviše vremena proveo je u Područnoj jedinici (PJ) Pljevlja, a bio je na ispomoći i u Tivtu i Baru. Nikada, međutim, nije dobio rješenje za stalni posao. Početkom 2015. ostao je bez posla. Te godine, u februaru, uručen mu je otkaz. Nekoliko mjeseci nakon toga na njegovo mjesto primljen je za stalno drugi službenik. I to na osnovu internog konkursa.

„Diskriminisan sam po političkoj i vjerskoj osnovi. Moja su prava iz radnog odnosa više puta povrijeđena“, kaže Mirsad Đurđević u razgovoru za za Centar za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG). Sada je bez posla.

Tvrdi da je on jedini službenik Područne jedinice (PJ) Pljevlja kome nakon toliko godina nije omogućeno da zasnuje stalni radni odnos. Najavio je da će svoja prava tražiti pred nadležnim institucijama. Dodaje da je radno mjesto sa njegovom stručnom spremom načelnik Miomir Borović ustupio “nekome ko ne zadovoljava uslove” .

Iz MUP-a su odgovorili za CIN-CG da je Đurđević imao isti tretman kao i ostali službenici, te da njegove primjedbe nijesu „pravno i formalno utemeljene“.

Đurđević, međutim, ističe da je bio diskriminisan i dok je radio.

"Nijesam bio raspoređen po sistematizaciji prema mojoj stručnoj spremi“ , kaže.

Bivši službenik je rekao da su se problemi nastavili i kada je poslat na ispomoć u PJ Bar i PJ Tivat. “Od juna 2013. do juna 2014. godine bio sam na ispomoći usljed nedostatka kadra u PJ Bar, iako sam zahtijevao nikada nijesam dobio rješenej za to”, istakao je Đurđević.

Đurđević tvrdi i da šest mjeseci nije dobijao nadoknadu koja sleduje službenika koji je upućen u drugu PJ usljed nedostatka kadra. “Odluku o upućivanju na ispomoć u PJ Tivat u kojoj stoji da imam pravo na mjesečnu naknadu u iznosu od 350 eura kao i 50 eura mjesečno zbog korišćenja privatnog automobila u službene svrhe, nikada nisam dobio. Takođe, naknada koja je bila regulisana tom Odlukom mi nije isplaćivana”, objasnio je.

CIN-CG je dobio pojašnjenje od MUP-a da Đurđeviću nijesu uručili rješenje o premještaju u PJ Bar zbog hitnosti, a naglašavaju i da je Đurović dobrovoljno pristao da tamo radi na kraće vrijeme. „Zbog toga Birou za pravne i kadrovske poslove MUP-a nije upućivan predlog za donošenje rješenja”, saopštili su iz MUP-a. U MUP-u tvrde da nije tačna ni konstatacija o tome da je tokom angažovanja u Tivtu Đurđević imao pravo na nadoknadu za upotrebu privatnog vozila u službene svrhe.

Osnovni sud u Pljevljima presudio u Đurđevićevu korist, ali je kasnije ta odluka osporena na Višem sudu i to sa obrazloženjem da se Zakon o radu ne može primijenjivati na državne službenike i namještenike.

Nevladina organizacija Institut Alternativa (IA) okarakterisala je Đurđevićev slučaj kao “ specifično kršenje prava službenika” u inicijativi koju je prošlog mjeseca uputila novom ministru unutrašnjih poslova Goranu Daniloviću.

IA, koja se bavi reformom javne uprave, analizirala je u inicijativi i izmjene koje su još u nacrtu Zakona o državnim službenicima i namještenicima . Iz IA su upozorili da bi se i predloženim zakonskim izmjenama mogla nastaviti stara praksa po kojoj starješine imaju diskreciono pravo da biraju kandidate koji nijesu najbolje rangirani tokom provjere sposobnosti.

Upozoravaju i da se novim rješenjima koja su predložena Nacrtom ne sprječava u dovoljnoj mjeri politički uticaj na zaposlene u državnim organima. Smatraju i da je neprecizna kategorizacija službeničkih mjesta. To u praksi znači da se ne povlači jasna crta između političkih i profesionalnih pozicija u državnim organima, što je i do sada bio problem.

Najviše zaposlenih u Crnoj Gori u javnoj upravi je u MUP-u, oko 5000, pa su problemi u tom resoru, kada je riječ o pravima zaposlenih, najbrojniji. I u IA ističu da su bili problematični interni oglasi preko kojih je MUP uposlio veliki broj službenika koji su bili zaposleni na određeno. “Prema našim nalazima, bilo je i službenika koji su na određeno vrijeme radili i duže od 15 godina, ali nisu dobili mogućnost da dobiju trajno zaposlenje, već, kada je za njihovu poziciju raspisan oglas, praktično su ostali bez posla”, naglasili su.

Đurđević je više puta o kršenju prava na radnom mjestu upoznao bivšeg ministra Raška Konjevića, kao i aktuelnog Danilovića. Odgovor od njih nije dobio.

Posebno ranjivi zaposleni na određeno

Milena Milošević , istraživačica javnih politika IA kaže da slučaj Đurđevića ilustruje kako se nemar i neodgovornost državne uprave može odraziti na građane. Ističe da su posebno ranjive osobe koje su zaposlene na određeno vrijeme u javnoj upravi. „Upozoravali smo nadležne u javnoj upravi da je radni odnos na određeno vrijeme brojnih službenika bio suprotan važećim propisima. Pored nas na taj je problem ukazala i Državna revizorska institucija”, pojasnila je.

Milošević ističe i da je upravo Ministarstvo unutrašnjih poslova, u kojem je Mirsad bio zaposlen, prednjačilo u nezakonitom zapošljavanju na određeno vrijeme.

Ona je ocijenila da je Vlada “kontroverznom Informacijom” iz 2013. prejudicirala ishod oglasa za radna mjesta koja su bila popunjena na određeno vrijeme, omogućivši Đurđevićevim kolegama da se prijave.“Iako su te kolege bile nepravedno privilegovane u odnosu na ostale zainteresovane kandidate, Mirsad je bio diskriminisan. Zato je ovo i priča o načinu na koji se loše prakse u našoj upravi množe, a kasnije pokušavaju 'gurnuti pod tepih'”, istakla je ona.

Iz MUP-a, međutim tvrde, da su svi kandidati imali ravnopravan status prilikom zapošljavanja: „Procedura oglašavanja bila je javna i sprovodila je Uprava za kadrove . Nikome nije bilo moguće obećati niti obezbijediti rješavanje radnog statusa, jer se na oglase mogao prijaviti svaki kandidat koji ispunjava uslove i svaki kandidat je imao ravnopravan status i mogućnost zapošljavanja”, piše u odgovoru MUP-a, na pitanja CIN-CG.

Miloševićeva je komentarisala i Đurđevićevo premještanje iz jedne područne jedinice u drugu. Sve i da su donijeta rješenja o raspoređivanju, kaže ona, takva bi praksa bila upitna jer se po pravilu iz jedne jedinice u drugu upućuju službenici koji su zaposleni na neodređeno vrijeme i koji, po isteku vremena raspoređivanja, imaju pravo da se vrate na prethodno radno mjesto.

Ana Komatina

Ovaj članak je nastao uz pomoć Evropske unije u okviru projekta "Civilno društvo za dobru upravu: Da služi i zasluži!”, koji sprovode Institut alternativa, Bonum, Natura, Novi horizont i Centar za istraživačko novinarstvo. Sadržaj ovog članka je isključiva odgovornost autora i ni na koji način ne odražava stavove Evropske unije.

Municipality of Kolašin was damaged for enormous sums of money due to the illegal sale of municipal land throughout the course of last decade and a half, for which none was held accountable. There have been several formulas for the enrichment of privileged at the expense of Kolašin, but this one with land is rather simple – you buy a parcel from the Municipality for, let’s say, EUR 1000, and you sell it for EUR 70.000 the next day. Or, you simply receive the municipal square metres with one swipe of the quill and voila, there you have it!

Mileta Bulatović and Mile Šuković, duo which made the nowadays former municipal government in Kolašin for two decades, has sold or ceded millions of square metres without the compensation on attractive locations. Land was often sold below the price, and sometimes even given as gift to privileged individuals, companies, or affiliated persons. Municipality ceded the land without any trace of announcements, or the decisions of Parliament. Due to the aforementioned, Municipal Board of Social-Democratic Party (MB SDP) filed a criminal complaint in 2009, which for years is still not processed.

“We have a reasonable doubt to believe that they sold and given as gift state property without any supervision. They indebted the municipality and ceded the land under the fiduciary, while the institutions of system followed them in all of that”, stated Željka Vuksanović, current president of Municipality of Kolašin, even when local SDP filed a criminal complaint against Bulatović and Šuković, who occupied the positions of presidents of Parliament and Municipality of Kolašin for a long time.

MB SDP amended and expanded its criminal complaint against Bulatović and Šuković in September 2015 on the grounds of doubt that they gave away the land at preferential prices or without the compensation to the majority of persons, in an illegal manner, which, as has been alleged, caused great damage to Municipality of Kolašin and Montenegro.

Centre for Investigative Journalism of Montenegro (CIJ – MNE) had the insight into part of the documentation based on which that criminal complaint was created. Until the deadline for publishing this text, we have not received a reply from the Special Prosecution whether they work on this complaint. And the complaint contains lots of examples that indicate on the suspicions concerning misuse of authority.

In doing so, the Municipality sold three cadastral parcels to Miroslav Rakočević, supposedly based on the announcement from 9 August 2007: in cadastral municipality (CM) Kolašin, 2024 square metre for EUR 40.500; in CM Drpe, 2619 square metre for the price of EUR 26.200; and in CM Smajilagića Polje, territory of 3450 square metre for EUR 7.000.

Rakočević sold the parcels in Kolašin and Smajilagića Polje the very next day after he bought it, and he did so at several times higher price. Value of the land in CM Kolašin increased almost four and a half times in 24 hours, thus that what he paid EUR 40.500, Rakočević sold for EUR 182.000. For the lot in Smajilagića Polje, Rakočević received two and a half times more money only a day later – EUR 17.250.

Third parcel in Drpe he sold couple of months later, in October 2007. In the case of Drpe, the price rocketed almost six times. Therefore, he received EUR 150.000 for what he paid EUR 26.200. To summarise: he received EUR 349.250 for three parcels which he bought from the Municipality in the amount of EUR 73.700, thus earning for himself EUR 257.950! And this is the loss of Municipality only from doing that particular business.

Rakočević sold all these parcels to company Allianz Kapital from Budva.

Several other people have also sold land to this company, which they previously bought for pittance from the Municipality of Kolašin. In doing so, Milan Bulatović sold 600 square metres to that company for EUR 33.000, which he previously bought from the Municipality for EUR 600. Hence, euro per square metre, and sold even EUR 55 per square metre, with the fact that Bulatović did not pay those EUR 600 to the Municipality, according to the criminal complaint of MB SDP, whereas he did not omit to register that lot on his name, prior to the transaction with Allianz.

According to the criminal complaint, to which CIJ – MNE had the insight in, this was not the only parcel which Bulatović acquired without previously not paying for it.  He also registered the parcel in CM Kolašin of 391 square metre for which he should have paid EUR 1955, even though there was no announcement or the decision of Parliament concerning that transaction.

Even Zoran Bulatović traded with Allianz Kapital: he sold 1267 square metre to that company for EUR 76.200. He previously acquired the land from the Municipality of Kolašin at a symbolic price, and according to the criminal complaint, there was no value assessment of land prior to that sale.

In May 2007, Allianz also bought the land from Tomislav Bulatović, namely 710 square metre for the amount of EUR 78.100, hence EUR 110 per square metre. Bulatović previously bought that lot from the Municipality, even though there was no decision of Municipal Parliament on the sale of that land, which is mandatory.

Allianz Kapital did not buy the land solely through the mediators. It did trade at privileged prices directly from the Municipality of Kolašin. In August 2007, it bought 8.748 square metre for EUR 87.500, hence something less than 10 euros per square metre. According to the criminal complaint of MB SDP, there was also no previous value assessment of real estate, and other land in close proximity was sold at the price of 50 to 150 euros per square metre.

There was another interesting transaction in the beginning of 2005. Municipality of Kolašin sold 400 square metre to Dejan Đurašković from Podgorica for EUR 800. There is no decision of Municipal Parliament of Kolašin on that sale either. Once he registered the parcel, Đurašković soon after sold it to Zoran Vlahović, former Chief administrator of this northern city. Vlahović paid EUR 1000 for the land, hence 2.5 euros per square metre. Nevertheless, in Vlahović’s hand the value of that land soon enormously increased and he sold it to Allianz for EUR 70.000, or 175 euros per square metre. Seventy times more that what he originally paid for. Good business for local official – you give a thousand, and earn EUR 69.000.

According to the Register of Commercial Court, company Allianz Kapital was founded in March 2007. The founder is Igor Chaplygin, while Zoran Rakočević was the director. The company was initially formed as a real estate agency, and later re-registered into hotel company. Soon after the registration, Rakočević‘s name was erased from the Register of Commercial Court, and Chaplygin was registered as the only person in the company.

According to state cadastre, Allianz owns huge assets, not only in the municipality of Kolašin, but in Budva and Kotor as well. Burden was registered last year on part of its assets in Budva, due to the unsettled tax debt of about EUR 33.000. This company has been on the list of blocked legal subjects last several years due to the debt which exceeds tens of thousands of euros. This year, Allianz Kapital found itself on the list of 200 largest tax delinquents with the amount of debt of EUR 282.651.60.

By the way, according to earlier reports, owner of Allianz had been buying the land located between Saint Stefan and Budva, along with several other persons, from the former creator of Zavala project, Sergei Polonsky. Apart from Chaplygin, others who participated in those transactions, according to media reports, were Igor Pelyuhno and Nahum Emilfarb, who is now one of the owners of Budvanska rivijera. Emilfarb is known for transforming the failed project of Zavala into Dukley gardens, and for having great plans for the capital of tourism, as well as for other coastal towns.

“Had you applied for the announcement on the sale of municipal land, you would have acquired it under the same conditions, same as the ones for which you are inquiring about”, told Mileta Bulatović for CIJ – MNE. When CIJ – MNE insisted to get clarification for the specific cases, Bulatović lost his patience and stated: “Get off of our backs, you’ve crossed every line, you and your investigative journalism and Vijesti. We know well who you are”, told Bulatović, thus depriving us of answer to numerous dilemmas.

But all of the abovementioned is just smaller part of the story. Municipal expanses were taken by the biggest players. Media previously announced that the majority of them bought land for pittance. According to data of Real Estate Administration, Aco Đukanović, Prime Minister's brother, registered more than 275 000 square metres on his name in September 2009, spread on three parcels in cadastral municipalities of Šljivovica and Smajilagića Polje.

Edin Kolarević, Prime Minister’s nephew, has six parcels in Kolašin in cadastral municipalities Kose and Smrčje, total space of about 46 000 square metres!

Another two persons close to highest Montenegrin officials own vast amount of land – either directly or through affiliated persons and companies. In that manner, Zoran Bećirović, friend of Prime Minister Đukanović, seized hundreds of thousands of square metres through companies which he privatized. Only his SKI Resort - Kolašin 1450 owned about 147.000 square metres on Jezerine near Kolašin. And Ljubiša Šestović, brother-in-law of Branimir Gvozdenović, longtime minister in several Governments of Montenegro, came to a possession of 83.000 square metres in the summer 2008.

Network for Affirmation of Non-governmental sector (MANS) filed a criminal complaint several years ago against the Government of Montenegro and Ministry of Sustainable Development, as well as against Aco Đukanović, Edin Kolarević, Dragan Bećirović and Branimir Gvozdenović due to conflict of interest. Namely, the Government and its Ministry assigned the Republic Institute for Urbanisation and Planning (RIUP) with the development of spatial plans for the area where the vast land of families Đukanović, Šestvović and Kolarević is located, whereby the RIUP is in the ownership of Aco Đukanović!
Alas, this criminal complaint was also left as a dead letter.

Opština Kolašin oštećena je za enormne sume novca zbog nezakonite rasporodaje opštinskog zemljišta tokom proteklu deceniju i po, za što još niko nije odgovarao. Formula za bogaćenje privilegovanih na štetu Kolašina bilo je više, ali ova sa zemljištem je vrlo jedostvana – kupiš plac od Opštine recimo za 1000 eura, a prodaš ga sjutradana za 70.000. Ili prosto dobiješ opštinske kvadrate, jednim potezom pera. I eto, berićeta.

Dvodecenijska, sada već bivša, kolašinska vlast u kojoj su dva ključna čovjeka bili  Mileta Bulatović i Mile Šuković,  prodala je ili ustupila bez naknade milione  kvadratnih  metara na atraktivnim lokacijama. Zemlja  je prodavana često ispod cijene, a nekada i poklanjana privilegovanim pojedincima, firmama ili sa njima povezanim licima. Zemljište je Opština ustupala i bez  tragova o oglasima, i odluka Skupštine. Zbog svega toga još 2009. godine Opštinski odbor Sociajldemokratske partije ( OO SDP) podnio je krivičnu prijavu, koja godinama nije procesuirana.

,,Osnovano sumnjamo da su prodavali i poklanjali državno zemljište bez ikakve kontrole. Zaduživali su opštinu i davali zemljište pod fiduciju. U svemu tome su ih pratile institucije sistema", izjavila je aktuelna predsjednica Opštine Kolašin Željka Vuksanović još  kada je lokalna SDP podnijelo prvu krivičnu prijavu protiv Šukovića i  Bulatovića, koji su dugo pokrivali mjesta predsjednika Skupštine i Opštine Kolašin.

U septembru 2015. OO SDP Kolašin dopunio je i proširio krivičnu prijavu protiv  Bulatovića i Šukovića i to zbog sumnji da su dali zemlju po povlašćenim cijenama ili bez naknade većem broju lica, na nezakonit način, što je kako se tvrdi nanijelo ogromnu štetu Opštini Kolašin i Crnoj Gori.

Centar za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG) imao je uvid u dio dokumentacije na osnovu kojeg je sačinjena krivična prijava. Od Specijalnog tuźilaštva  do objavljivanja ovog teksta nijesmo dobili odgovor na pitanje rade li po ovoj prijavi. A u njoj zaista ima mnogo primjera koji navode na sumnje o zloupotrebi moći.

Tako je Opština Mirosalvu Rakočeviću, navodno po oglasu od 9. avgusta 2007. godine, prodala tri  katastarske parcele: u  katastarskoj opštini (KO) Kolašin 2024  kvadratnih metara za 40.500 eura; u KO Drpe 2619 kvadratnih metara, po cijeni od 26.200 eura; a u KO Smajilagića Polje  površionu od 3450 kvadratnih metara, za 7.000 eura.

Parcele u Kolašinu i Smajilagića Polju, Rakočević prodaje dan pošto ih je kupio i to po višestruko većoj cijeni. Zemlji u KO Kolašin za 24 sata porasla je vrijednost gotovo četiri i po puta, tako  ono što je platio 40.500 eura, Rakočević prodaje za 182.000 era. Za plac u Smailagića Polju, dan kasnije, Rakočević je dobio dva i po puta više novca – 17.250 eura.

Treću parcelu u Drpama prodao je par mejseci kasnije, u oktobru 2007.  Tu je cijena skočila gotovo šet puta. Tako je za ono što je platio 26.200 dobio 150.000 eura. Da rezimiramo: za tri parcele koje ukupno platio Opštini 73.700 eura, Rakočević je dobio 349.250 eura. Zaradio je 275.950 eura! A toliko je Opština izgubila samo u tom poslu.

Sve ove parcele Rakočević je propadao kompaniji Allianz Kapital iz Budve.

Ovoj firmi još je nekoliko lica prodalo zemlju do koje su od Opštine Kolašin došli gotovo u bescjenje. Tako je Milan Bulatović toj kompaniji prodao 600 kvadratnih metara , za 33.000 eura. Tu je zemlju Bulatović nešto ranije kupio od Opštine za 600 eura. Dakle euro po kvadratu, a prodao je čak 55 eura po kvadratu, s tim što kako se navodi u krivičnoj prijavi OO SDP-a ni tih 600 eura Bulatović Opštini nije platio, ali je uredno plac uknjižio na svije ime, prije transakcije sa Allianzom.

To prema krivičnoj prijavi, u koju je CIN-CG imao uvid, nije jedina opštinska parcela do koje je bez nadoknade Bulatović došao u posjed. On je na svoje ime uklnjižio i parcelu u KO Kolašin od 391 metar kvadratni, koju je trebalo da plati 1955 eura, iako nije bilo oglasa ni odluke Skupštine o toj transakciji.

I Zoran Bulatović je trgovao sa Allianz Kapital: on je 1267 kvadratnih metara prodao toj kompaniji za 76.200 eura. Zemlju je prethodno dobio od Opštine Kolašin po simboličnoj cijeni, a da prema krivičnoj prijabvi prije toga nije vršena procjena vrijednosti placa.

Allinza je kupila zemlju i u maju 2007. godine od Tomislava Bulatovića i to 710 kvadrata za iznos od 78.100 eura, dakle 110 eura po kvadratnom metru. Ranije je Bulatović taj plac kupio od Opštine, iako o prodaju te zemlej nije bilo odluke Skuštine Opštine, što je obavezno.

Allianze Kapital nije kupiovala samo zemlju preko posrednika. Trgovala je po privilegovanim cijenma direktno od Opštine Kolašin. U avgustu 2007. godine 8.748 kvadratnih metara kupili su za 87.500 eura, dakle nešto ispod 10 eura po kvadratu. Prema krivičnoj prijavio OO SDP ni u ovom slučaju nije vršena procjena vrijednosti nepokretnosti, a u neposrednoj je blizini zemljište prodavano od 50 do 150 eura po kvadratnom metru.

Zanimljiva je i transakcija s početka 2005. Opština Kolašin je prodala Dejanu Đuraškoviću iz Podgorice 400 metra kvadratnih za 800 eura -  dva eura po kvadratu. Ni o toj prodaji ne može se naći odluka SO Kolašin. Đurašković je istu parcelu, pošto je uknjižio, ubrzo  prodao Zoranu Vlahoviću, bivšem glavnom administratoru ovog grada na sjeveru. Vlahović je platio zemlju 1.000 eura, dakle 2,5 eura po kvadratu. Međutim, u Vlahovićevim rukama placu enormno raste vrijednost i on je prodaje Allianz-u za 70.000 eura, ili 175 eura po kvadratu. Sedamdeset puta više nego što je kupio. Dobar posao za lokalnog funkcionera - daš hiljadu, a zaradiš 69.000 eura.

Prema registru Privrednog suda (CRPS) firma Allianz Kapital je osnovana u martu 2007.  Osnivač je Igor Chaplygin, a direktor je bio Zoran Rakočević. Firma je osnovana prvo kao agencija za nekretnine, a kasnije se preregistruje u hotelijersko preduzeće. Brzo po registraciji, iz CRPS se briše ime Rakočevića, a kao jedino lice u društvu registruje se Chapygin.

Allianz prema državnom katastru posjeduje ogromnu imovinu, ne samo u opštini Kolašin, već i u Budvi i Kotoru.  Na dio imovine u Budvi prošle godine uknjižen je teret, zbog neizmirenog poreskog duga od oko 33.000 eura. Posljednjih nekoliko godina ova se firma nalazial i na spisku blokiranih pravnih subjekata radi duga od više desetina hiljada eura. A ove godine Allianz Kapital se našla na listi 200 najvećih poreskih dužnika sa dugom od  282.651,60  eura.

Ineče, prema ranijim napisima formalni vlasnik Allianza je skupa sa nekoliko drugih lica kupovao zemlju između Svetog Stefana i Budbve i to od nekadašnjeg tvorca projekta  na Zavali Sergeja Polonskog.  Uz Chaplyngina u tim su transakcijama prema navodima medija učestvovali Igor Pelyuhno i Nahum Emilfarb, koji je sada jedan od vlasnika Budvanske rivijere, Emilfarb je poznat po tome što je propali projekat Zavala transformisao u Dukljanske vrtove i što sada ima velike planove u prijestonici turizma, ali i drugim grdovima po obali.

„Da ste se i vi javili na oglas o prodaji opštinske zemlje, dobili bi je po istim uslovima, kao što su neki za koje pitate“, rekao je za CIN-CG Mileta Bulatović. Kada je CIN-CG insistirao da pojasni konkretne slučajeve Bulatović je izgubio strpljenje i poručio: „Sjašite, prešli ste svaku granicu i vi i istraživačko novinarstvo i Vijesti. Znamo mi dobro ko ste vi“, rekao je Bulatović, ne nudeći odgovor na brojne dileme.

Ali, sve gore napisano jedan je, manji, dio priče. Opštinska prostranstva uzeli su najveći igrači. Mediji su ranije objavili da je većina njih kupovala zemlu u bescjenje. Prema podacima Uprave za nekretnine  Aco Đukanović, brat crnogorskog premijera  upisao je u septembru 2009. na svoje ime preko 275 hiljada kvadratnih metara, rasprostranjenih na tri parcele u katastarskim opštinama Šljivovica i Smailagića Polje.

Edin Kolarević, premijerov sestrić u Kolašinu ima šest parcela u katastarskim opštinama Kose i Smrčje. Ukpune površine oko 46 hiljada kvadratnih metara!

Ogromnu zemlju posjeduju i druga lica bliska vrhu Crne Gore - direktno ili preko povezanih lica i firmi. Tako se Zoran Bećirović, prijatelj premijera Đukanovića, domogao stotine hiljada kvadrata preko kompanija koje je privatizovao. Samo njegova SKI Resort – Kolašin 1450 posjedovala je oko 147.000 kvadratnih metara na Jezerinama kraj Kolašina. A Ljubiša Šestović, pašenog Branimira Gvozdenovića, dugogodišnjeg ministra u više Vlada Crne Gore, u ljeto 2008. godine došao je u posjed 83 huljade metara kvadratnih.

Mreža za afirmaciju nevladinog sektora (MANS) podnijela je prije više godina krivičnu prijavu protiv Vlade Crne Gore i Ministarstva uređenja prostora, kao i protiv Aca Đukanovića, Edina Kolareviića, Dragana Bećirovića i Branimira Gvozdenovića zbog konflikta interesa. Naime,  izradu prostornih planova za područje na kome se nalazi ogromna zemlja porodica Đukanović, Šestović i Kolarević, Vlada i njeno Ministarstvo dodijelil su Republičkom zavodu za urbanizam i planiranje (RZUP), koje je u vlasništvu Aca Đukanovića!

I ova krivična prijava, ostala je mrtvo slovo na papiru.

Milena Perović-Korać i Milka Tadić-Mijović

Cigarete iz bosanske Fabrike duhana Sarajevo (FDS) transportovane su preko crnogorske luke Bar i kupcima sa područja pod kontrolom libijskih islamističkih terorističkih organizacija bliskih Al Kaidi i Islamskoj državi.

Transport obavljan je posredstvom kosovske firme „NPT Kosova Tabacco SHPK“. Najveći akcionar Fabrike duhana Sarajevo, sa oko 40 odsto akcija je Federacija Bosne i Hercegovine (BiH), odnosno Ministarstvo poljoprivrede tog entiteta.

Prema dokumentaciji crnogorske Uprave carina iz 2014. godine, „NPT Kosova Tabacco SHPK“ je u dva navrata u crnogorskoj luci Bar ukrcavala cigarete za firmu - primaoca „Umal Behar Shipping“ koja je registrovana u libijskom gradu Bengaziju. Bengazi je tada bio u rukama radikalne islamističke - terorističke grupe Ansar al-Šerijat.

Royal blue za libijske džihadiste

Radi se o gotovo 50.000 kilograma cigareta “royal blue” koje su ukrcane na brod ”Ar Raqqah”.

Na specijalizovanom sajtu “marinetraffic.com” ne može da se pronađe ni riječ o  brodu sa tim imenom. U carinskom dokumentu za pošiljku cigareta koju je ukrcala firma sa Kosova, vidi se i pečat barske firme “Atlantšped” vlasnika Baranina Dragana Vujačića, kojem je u crnogorskom Višem sudu suđeno za šverc cigareta “laki strajk” i “marlboro” u periodu od 15. do 20. avgusta 2005. čime je prema optužnici bio oštećen budžet države Crne Gore za oko pola miliona eura.

Krajem maja 2013. Viši sud je Vujačića nakon godina suđenja oslobodio optužbe za šverc cigareta. U tom predmetu sud je od 16-orice optuženih za šverc cigareta okrivio samo Vujačićeva tri saradnika, koji su osuđeni ukupno na više od pet godina zatvora i novčane kazne.

Kosovska veza

Prema nezvaničnim podacima, Fabrika duhana Sarajevo prodala je "NPT Kosovo Tobacco SH.P.K" najmanje 10.000 kilograma cigareta - "royal blue" u ukupnom iznosu od 70.000 eura.

Prema fakturi plaćanje je navodno dogovoreno 120 dana od datuma fakture. Taj posao je obavljen preko Crne Gore. U fakturi cigarete su izvezene preko kompanije „New Eastern Management“.

Jedna od pošiljki „New Eastern Management“ zaustavljena je u martu prošle godine u Grčkoj, pod optužbom da se radi o švercu cigareta.

Firma “New Eastern Management” ukrcala je tada cigarete brendova "cooper", "Gr" i "royal blue", vrijedne 35 miliona eura na brod “Zahra”. I tu pošiljku je trebalo da primi firma registrovana u Bengaziju - "Umal Behar Shipping".

Iz Fabrike duhana Sarajevo saopštili su da sa "NPT Kosovo Tobacco SHPK" sarađuju duži niz godina.

“FDS nikada nije imao kontakte sa kompanijom New Eeastern Management INC. Plaćanje spada u komercijalne uslove poslovanja FDS i kupaca i isto je u skladu sa pravilma poslovanja FDS-a i važećim zakonskim propisima o vanjskotrgovinskom poslovanju”, saopštio je Mustafa Bibić, export menadžer Fabrike duhana Sarajevo.

On nije odgovorio na pitanje ko su predstavnici kosovske firme sa kojom posluju i zašto je plaćanje dogovoreno 120 dana od datuma fakture...?  Rok plaćanja bi obično trebalo da bude  ne veći od 30 dana od ispostavljene fakture, što je standardni rok plaćanja i u zemljama Evropske unije.

U Agenciji za registraciju preduzeća (biznisa) Kosova  može se vidjeti da je vlasnik NPT Kosovo Tobacco SHPK - Mersim Govori.

Mafijaško bratstvo i jedinstvo

Taj čovjek, prema podacima crnogorskog Centralnog registra privrednih subjekata (CRPS), izvršni je direktor i ovlašćeni zastupnik kompanije "Mont Gro Tobacco", koja je registrovana u Slobodnoj zoni (Free zone) luke Bar. Mont Gro Tobacco ima ugovor sa državom Crnom Gorom o obavljanju djelatnosti u slobodnoj zoni te luke, gdje ima brojne pogodnosti za poslovanje.

Kao vlasnik Mont Gro Tobacco, koja je osnovana u aprilu 2010. godine, vodi se Dauti Kurtalji. Hrvatski medij pisali su o Kurtaljijevim vezama sa albanskom mafijom u toj zemlji još prije deset godina. Pozivali su se i na podatake policije da je Kurtalji povezan sa Srećkom Kestnerom, švercerom cigareta osuđenim u Njemačkoj i crnogorskim kriminalcem Ratkom Đokićem, koji je likvidiran 2003. u Stockholmu.

Ofšor firme i cigarete

Pored kompanije New Eastern Management, kao krcatelj cigareta u luci Bar u 2014. godini pojavljuje se i ofšor firma sa Britanskih djevičanskih ostrva (BVI)  “Cais Ventures Group Ltd” i Panamska  “Velex Europe Corporation”.

“Cais Ventures Group Ltd” je u Baru ukrcala 2.774 kilograma cigareta, nepoznatog brenda, na brod “Vega Epsilon” registrovan u Liberiji 25. septembra 2014. godine. Kao mjesto te isporuke navedena je libijski grad Misurata. Sa druge strane panamska ofšor kompanija “Velex Europe Corporation” prema carinskim papirima je u dva navrata u 2014. godini ukrcavala u brod “Yong Gi” cigarete “Eva slims”, “Royal blue”, “Pine blue”, “Jim filter king”, “Pine red” i “Rgd magnum” od ukupno više od 100.000 kilograma za luku Tobruk u Libiji.

Brod “Yong Gi”, koji je promijenio ime u “Simone” grčka obalska straža zaustavila je 15. januara prošle godine kod luke Kalamata jer se nije javljao na radio pozive lučkih vlasti. Tada je provjerom utvrđeno da je imao brojna oštećenja i da se nije znala destinacija ka kojoj plovi. Nije čak imao ni IMO broj. IMO broj je identifikacijski broj koji u skladu sa međunarodnim konvencijama mora biti dodijeljen brodu, vlasniku broda ili kompaniji. Taj broj je uveden radi pomorske sigurnosti i sprečavanja pomorskih prevara.  Brod “Yong Gi” u luci su grčki džavni organi iz bezbjednosnih razloga držali više od četiri mjeseca.

Slični brodovi nerijetko se koriste za šverc.

Autori istraživanja Vladimir Otašević, Marko Vešović i Hasan Hajdar Dijab  nagrađivani su novinari-istraživači Centra za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG), crnogorske dnevne novine „Dan“ i hrvatskog „Večernjeg lista“. 

Serijal priča "Dosije dim" je objavljen u saradnji sa njemačkom medijskom kućom Dojče Vele (DW).

The money is being poured into the hands of privileged ones from Montenegrin municipalities, and not in a legal manner. Though the spotlight is on Budva and Jelići, there are similar from which the Centre for Investigative Journalism of Montenegro (CIJ-MNE) starts a serial on corruption at the local level.

Mileta Bulatović, former president of Municipality of Kolašin, had been receiving tens of thousands from the budget after being dismissed from his position. “Since September 2012, when his right to compensation terminated, Bulatović received EUR 47.000 by the end of March 2016, when he was relieved of all of his duties, even though it was against the regulations. This amount also included taxes and contributions in the amount of EUR 31.500. Hence, in total – EUR 78.500”, claims for CIJ-MNE Željka Vuksanović, current president of Municipality of Kolašin. She also stated that they stopped paying the salary to Bulatović when they came to power, but that he sued the Municipality. And he won the dispute. This case is being audited at the moment. Vuksanović came to function in December 2014, with the support of then opposition, by taking over the governance from duo Mileta Bulatović – Mile Šuković, who brought both, during two decades, misery and fortune to one of the most beautiful northern cities.

The decision which prolongs Bulatović‘s right to compensation of salary, even upon the legal deadline until one year after the termination of function, was signed by Darko Brajušković, former president of Municipality, on 14 November 2012, by referring to Article 35 of Law on State Employees. That article envisages “that the right to compensation can be extended for another year if during that period the person obtains the right to pension.” However, Bulatović did not retire by the end of that period, but moved to another position. And that happened in spite of the fact that, on 27 November 2013, he received the decision of Fund for Pension and Disability Insurance (Fund PDI) on “complete loss of working ability”, based on which, along with the additional documentation, he could have taken his.

In January 2013, municipal Parliament of Kolašin hired Bulatović for an indefinite period based on the takeover deal (even though at the time the former president was not employed, only receiving the compensation), whereby he occupied the position of Adviser for Environmental Protection to president of municipal Parliament  - his comrade Mile Šuković. The decision was signed by Šuković and Brajušković.

Bulatović occupied that position by March 2016, after which the Municipal Parliament dismissed him, by referring to the decision of Fund PDI, two and a half years old, which found that  Bulatović was “completely incapable for work”.

Current president Vuksanović claims that several former officials from this municipality have kept their privileges upon the completion of their function. She referred to the example of Marta Šćepanović, former Chief administrator of Kolašin.

Since November 2012, Šćepanović's “rights and obligations have been resting, due to her appointment as MP in the Parliament of Montenegro”. However, Šćepanović was the elected official in the municipality, and persons who end their function cannot have their rights resting, nor can they return to former function upon the termination of other, says Vuksanović.

It is also interesting that Mile Šuković, whose function as the president of municipal Parliament od Kolašin has ended for few years now, still uses the offices in the municipality and that it is impossible to move him out. “I will seek the assistance of new minister, since neither the police wanted to cooperate with us on that matter up until now”, states Vuksanović.

However, the use of offices, compensations and employment of privileged ones, are just part of the story. As far as the use of state funds is concerned, best example are the invoices for fuel during the era of Šuković – Bulatović.

In 2008, only until October, Municipality of Kolašin paid EUR 408.520.38 to Jugopetrol for fuel. The Municipality paid for fuel to other suppliers as well, which makes this sum even higher. By comparison, nowadays the Municipality spends about thousand euros on monthly level for these purposes. According to information of municipal financial service from 1 December 2014, EUR 15 000 were spent for fuel to this date.

If assumed that in average ten litres of fuel are spent on every 100 km (by driving luxury vehicles which “devour” fuel), and that the average price of one litre of fuel is one euro, it turns out that they travelled four millions and one hundred thousands of kilometres in nine months! One hundred and two circles around the globe!

Municipal officials simultaneously paid also for fuel with credit cards. Thus, Mile Šuković used to pay EUR 655 for fuel by using his CKB card.

According to the slips from the card, in which the CIJ-MNE had the insight to, Šuković used the card nine times at the gas station of Jugopetrol in Kolašin on 23 September 2010, minute after minute in doing so. And in June that same year, Šuković used official card to pay the amount of EUR 300 at the gas station of Luk oil in Kolašin, through several transactions made in two minutes.

“That’s correct, but the municipal accounts were blocked and I used the card to pay the fuel for others as well”, Šuković told in an interview with CIJ-MNE, by emphasising that media wrote gibberish, only to smear former government.

When asked to comment how former authorities managed to spend more than 400 thousands for fuel in only ten months, and that the new one spends thousand euros in average per month, since December 2014, Šuković told: “That says it all about how things used to function before, and how they function now. We spent more fuel, because we worked more, do you know how many kilometres of local roads we have and what activities we accomplished with that fuel”, says Šuković, by emphasising that costs did not fall under his competence. We tried to contact Bulatović, who was responsible for municipal budget, but the attempt was not fruitful.

Šuković used the official CKB card in Belgrade in 2008 for private expenses. He paid the amounts of EUR 139.55 and EUR 268.64 to ophthalmology office Diopta, and EUR 100.95 to Tehnomarket. “It is correct that I paid for those private expenses by using the official card, but only because they didn’t accept euros in Belgrade. I returned that money later”, says Šuković.

According to the extract of CKB credit card from the period 1 August 2007 to 6 May 2011, Šuković spent EUR 11.649,90. “The amount of those funds is not that great compared to nearly four years”, claims Šuković for CIJ-MNE.

On the other side, Darko Bulatović, former driver of Šuković, and nowadays president of the Trade union of local management, only in 2008 received EUR 12, 000 for perdiems, according to the claims of current management. Or, one thousand per month. Earlier it was publicised that Šuković for three years of heading municipal Parliament of Kolašin took perdiems in the amount of app. EUR 21, 000. He denied these claims. He also deined that in one day he paid bill for fod and drinks in the amount of EUR 10, 000, as indicated by the representatives of current municipal authorities.

President Vuksanović claims that from January 2013 to June 2014 trusted officials received unfounded payments from the municipal budget and that their salaries were increased, and that this was done in the amount no lesser than EUR 30.177.

Subject related to payment of unfounded salaries was submitted to special prosecutor, same as many other suspicious transactions which were performed by former administration of Municipality of Kolašin, however, the Prosecution still provides no answer.

Instead to Kolašin, Prva banka paid the taxes of Lipka to Podgorica

Upon overtaking the municipality, millions in debts of previous authorities were inherited. Accounts of Municipality of Kolašin were blocked. “It took us 12 long months and 12 days to unblock the account. I believe that we were obstructed, because we barely got a loan”, says Željka Vuksanović, president of Municipality of Kolašin.

She considers that state level structures constantly exert pressure on municipal authorities that they do not control. She states the following example: Prva banka of family Đukanović transferred EUR 216.000 to Municipality of Podgorica on 31 May 2016 instead to Municipality of Kolašin, based on the taxes of sale of Kolašin–based hotel Lipka and parcels where the construction of hotel was planned. “We suffer great damage because Prva banka transferred our money on someone else’s account, allegedly by mistake, and after I warned them, they refused to return us the funds, and instead blamed the Tax administration and Municipality of Podgorica, which is now returning us the money in tranches”, stated Vuksanović.

She addressed the minister of finance and Central Bank of Montenegro (CBMNE), and even though more than a month has passed, part of that money is still blocked.

“CBMNE is aware of the case, and it launched the control procedure in Prva banka within its legally prescribed authorisations, in order to determine state of affairs. In case it determines any irregularities in the functioning of Prva banka during the control procedure, CBMNE will take adequate measures to rectify these irregularities, in line with the Law on Payments”, as announced for CIJ-MNE.

Darko Radunović, CEO of Prva banka, denied any notions of obstruction. “There is no mention of political background. This was the case of inexperienced employee. Concluding with 05 July 2016, Municipality of Kolašin received EUR 135.555,58. We expect that the remaining funds will be returned by the end of the week”, Radunović told for CIJ-MNE.

We had the insight into the deposit slip, which the byer of Lipka handed to employee of Prva banka with duly entered account code of Municipality of Kolašin – 728. Code of Podgorica is 302. It is hard to permute the two.

Po crnogorskim opštinama milioni  se slivaju u ruke privilegovanih, na nezakonit način.  Budva i Jelići su u fokusu, ali sličnih priča ima širom zemlje. Slikovit je primjer Opštine Kolašin, kojom Centar za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG) započinje serijal o korupciji na lokalnom nivou.

Bivši predsjednik Opštine Kolašin Mileta Bulatović, nakon što je razriješen sa funkcije u avgustu 2011,  primao je desetine hiljada eura iz budžeta.  „Od septembra 2012, kada mu je prestalo pravo na nadoknadu, do kraja marta 2016, kada je razriješen svih dužnosti Bulatoviću je primio 47.000 eura, iako je to bilo mimo propisa. Na taj iznos idu i porezi i doprinosi od 31.500 eura. Dakle, ukupno – 78.500 eura.“, tvrdi za CIN-CG Željka Vuksanović, aktuelna predsjednica Opštine Kolašin. Navodi i da su prestali da isplaćuju platu Bulatoviću, kada su došli na vlast, ali on je Opštinu tužio. I dobio je spor.  Slučaj je sada na reviziji. Vuksanovićeva je na funkciju stupila u decembru 2014, uz podršku tadašnje opozicije, preuzimajući vlast od dvojca Mileta Bulatović-Mile Šuković, koji je vedrio i oblačio jednim od najljepših gradova sjevera oko dvije decenije.

Rješenje kojim se Bulatoviću produžava pravo na naknadu zarade i nakon zakonskog roka od godinu  dana po prestanku funkcije, potpisao je Darko Brajušković, bivši predsjednik Opštine, 14. novembra 2012, pozivajući se na član 35 Zakona o državnim službenicima. Taj član predviđa „da se pravo na naknadu može produžiti još godinu dana ukoliko u tom vremenu lice stiče pravo na penziju“.  Ali, po isteku tog roka Bulatović nije otišao u penziju, već na drugu poziciju.  I to uprkos činjenici da je 27.11. 2013. od Fonda penzijsko invalidskog osiguranja (Fond PIO) dobio rješenje o „potpunom gubitku radne sposobnosti,“ na osnovu kojeg je uz dodatnu dokumentaciju mogao da ostvari penziju.

U januru 2013. Skupština opštine Kolašin ugovorom o preuzimanju zaposlenog  (iako u tom momentu bivši predsjednik nije zaposlen, već samo prima nadoknadu),  Bulatovića preuzima na neodređeno vrijeme. I to na poziciji savjetnika za zaštiu životne sredine predsjednika Skupštine opštine - saborca Mila Šukovića. To rješenje potpisuju  Šuković i Brajušković.

Bulatović tu poziciju pokriva do marta 2016, kada ga razrješava  Skupština Opštine, koja se poziva na rješenje Fonda PIO, staro gotovo dvije i po godine, kojim je utvđeno da je Bulatović  „potpuno radno  nesposoban“.

Više bivših funkcionera iz ove opštine zadržalo je privilegije nakon što su im prestale funkcije, tvrdi aktuelna predsjednica Vuksanović.

Navodi primjer Marte Šćepanović, nekadašnje glavne administratorke Kolašina.

Šćepanovićevoj od novembra 2012. godine „miruju prava i obaveze, zbog izbora na funkciju poslanika u Skupštini CG“. Međutim, Šćepanovićeva je bila izabrani funkcioner u opštini, a licima kojima prestane funkcija ne mogu mirovati prava, niti se oni po prestanku jedne, mogu vratiti na staru funkciju, kaže Vuksanovićeva.

Zanimljivo je i da Mile Šuković, kome je prestala funkcija predsjednika SO Kolašin par godina, i dalje koristi kancelarije u Opštini i nemoguće ga je iseliti. „Tražiću pomoć od novog minsitra, do sada policija oko toga sa nama nije htjela da sarađuje“, kaže Vuksanovićeva.

Ali, korištenje kancelarija, nadoknade i zapošljavanja privilegovanih, samo su dio priče. Kako su za vrijeme tima Šuković-Bulatović korištena državna sredstva najbolje pokazuju računi za gorivo.

U 2008. godini Opština Kolašin je samo Jugopetrolu isplatila do oktobra - 408,520,38 eura.  Za gorivo je Opština plaćala i drugim dobavljačima, pa je ova suma znatno veća. Poređenja radi sada na mjesečnom nivou Opština za ove potrebe troši oko hiljadu eura. Prema podacima opštinske finasijske službe od 1.12. 2014. do danas  protrošeno je oko 15.000 eura za gorivo.

Ako računamo da se za 100 km prosječno (i to luksuznim autom koje  „guta“ više) potoši deset litara goriva, a da je srednja cijena litra jedan euro, onda ispada da su u opštini Kolašin prešli za deset mjeseci, samo gorivom Jugopetrola - četiri miliona i sto hiljada kilometara. Sto dva kruga oko Zemljine kugle!

Opštinski su funkcioneri istovremeno plaćali gorivo i kreditnim karticama. Tako je Mile Šuković preko CKB kartice znao odjednom da plati i po 655 eura za gorivo.

Prema izvodu CKB kartice, u koji je CIN-CG imao uvid, Šuković je na pumpi Jugopetrola u Kolašinu 23. 09. 2010. plaćao devet puta karticom, i to iz minuta u minut. A u junu iste godine, na pumpi Luk oila u Kolašinu, u više transakcija načinjenih za dva minuta, Šuković je platio službenom karticom iznos od 300 eura.

„To je tačno, ali opštinski su računi bili u blokadi i ja sam karticom plaćao goriva i drugima“, rekao je u razgovoru za CIN-CG Šuković naglašavjući da mediji svašta pišu, da bi okaljali bivšu vlast.

Na pitanje kako komentariše da je ranija uprava za samo deset mjeseci potrošila preko 400 hiljada za gorivo, a da ova nova od decembra 2014. do danas, u prosjeku mjesečno troši  hiljadu eura, Šuković je rekao: „To vam sve govori o tome kako se radilo nekad, a kako se radi sada. Mi smo trošili mnogo goriva, jer smo mnogo radili, znate li samo koliko kilometara lokalnih puteva imamo i kakve smo sve radove tim gorivom vršili“, kaže Šuković, naglašavajući da troškovi nijesu bili u njegovoj nadležnosti. Pokušali smo da kontaktiramo Bulatovića, koji je bio odgovoran za opštinski budžet, ali bez uspjeha.

Službenu karticu CKB-a, Šuković je u Beogradu 2008, koristio i  za privatne račune. Oftomološkoj ordinacji Diopta, platio je iznose od 139,55 i 268,64 eura, a Tehnomarketu račun od 100,95 eura. „Tačno je da sam plaćao te privatne račune, službenom karticom, ali samo zato što u Beogradu nijesu primali eure. Kasnije sam to vratio“, kaže Šuković.

Prema izvodu CKB kreditne kartice u periodu od 01.08.2007. do 06.05.2011. Šuković je potrošio 11.649,90 eura. „Za skoro četiri godine to i nijesu neka sredstva“, ističe Šuković za CIN-CG.

S druge strane, Šukovićev vozač, Darko Bulatović, sada predsjednik Sindikata lokalne uprave, je samo u 2008. godini primio 12.000 eura za dnevnice, prema tvrdnjama sadašnje lokalne uprave. Znači - hiljadu eura mjesečno. Ranije je objavljeno i da je Šuković za tri godine  na čelu kolašinske Skupštine, podigao dnevnica u iznosu od oko 21.000 eura. On je demantovao te tvrdnje. Demantovao je i da je u jednom danu platio račun za piće i hranu od 10.000 eura, kako su tvrdili predstavnici akutelne opštinske uprave.

Predsjednica Vuksanović navodi i da su u periodu od januara 2013. do juna 2014. iz opštinskog budžeta ispalćene neosnovano i uvećane zarade službenicima od povjerenja, u iznosu ne manjem od 30.177 eura.

Predmet vezan za isplatu neosnovanih zarada upućen je specijalnom tužiocu, kao i mnoge druge sumnjive transakcije koje je vršila nekadašnja uprava Opštine Kolašin. Iz Tužilaštva, međutim, još nema odgovora.

Prva banka umjesto Kolašinu, porez od Lipke uplatila Podgorici

Nakon preuzimanja vlasti, naslijeđeni su milionski dugovi prethodne uprave. Računi Opštine Kolašin su bili blokirani. „Potrebno je bilo dugih 12 mjeseci i 12 dana da deblokiramo račun. Vjerujem da se radilo o opstrukciji, jer smo jedva dobili kredit“,  kaže Željka Vuksanović, predsjednica Opštine Kolašin.

Ona smatra da pritisci na opštinsku vlast koju ne kontrolišu državne strukture ne prestaju. Navodi primjer: Prva banka porodice Đukanović je 31. maja 2016. umjesto Opštini Kolašin uplatila 216.00 eura - Opštini Podgorica, po osnovu poreza od prodaje kolašinskog hotela Lipka i  parcela na kojima se planira gradnja hotela.  „Trpimo veliku štetu što je Prva banka naš novac uplatila na tuđi račun, navodno greškom, a nakon mog upozorenja nijesu htjeli da nam vrati sredstva, već odgovornost prebacuje na Poresku upravu i na Opštinu Podgorica, koja sada naše pare vraća u tranšama“, kaže Vuksanovićeva.

Ona se obratila ministru finasija i Centralnoj banci Crne Gore (CBCG). Iako je prošlo više od mjesec dana, dio novca je još zarobljen.

„CBCG je upoznata sa ovim slučajem i u okviru svojih zakonom utvrđenih ovlašćenja, već je pokrenula postupak kontrole u Prvoj banci, radi utvrđivanja pravog činjeničnog stanja. Ukoliko u postupku kontrole utvrdi nepravilnosti u poslovanju Banke, CBCG će preduzeti adekvatne mjere za otklanjanje tih nepravilnosti, u skladu sa Zakonom o platnom prometu“, saopšteno je za CIN-CG.

Darko Radunović, glavni izvršni direktor Prve banke, negirao je da se radi o opstrukciji.”Nema govora o političkoj pozadini. Radi se o grešci neiskusne službenice. Zaključno sa 05.07.2016. Opštini Kolašin vraćen je iznos od 135.555, 58 eura. Očekuje se da će ostatak biti vraćen do kraja sedmice,” rekao je Radunović za CIN-CG.

Na uplatnici, u koju smo imali uvid, koju je kupac Lipke predao službenici Prve banke uredno je unijeta šifra računa Opštine Kolašin – 728. Šifra Podgorice je 302. Teško je permutovati ta dva broja.

Milena Perović-Korać i Milka Tadić-Mijović

Rediteljskom i bračnom paru Branislavu Mićunoviću i Radmili Vojvodić bili su na raspolaganju milionski budžeti iz državnih sredstava opredijeljenih za kulturu. Oni imaju svojevrstan monopol, isprepletane veze i konflikt interesa -  suprug je sa nekadašnje pozicije ministra kulture, često opredjeljivao novac za svoje i projekte supruge.

Koliko je sredstava utrošeno, od nezavisnosti do sada, na realizaciju djela ovog para, teško je utvrditi, jer se podaci kriju.
“San o svetom Petru Cetinjskom”, premijerno izveden uoči referenduma, posljednja je predstava koju je na sceni Crnogorskog narodnog pozorišta (CNP) režirao Branislav Mićunović, direktor pozorišta od 1997. do 2007, a zatim ministar kulture u tri mandata. Sada je ambasador u Beogradu.
Ali dok se Mićunović u minuloj deceniji posvetio državnim poslovima i zapostavio rediteljski rad, Vojvodićeva je sve do izbora za rektorku, u jesen 2014. neumorno režirala. Koliko je to koštalo?
Centar za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG) je od CNP-a prije više mjeseci tražio podatke o finasiranju svih predstava od referednuma do danas. Iz CNP-a su, međutim, nedavno dostavili samo informacije od 2011. godine, uz obrazloženje da podatke iz ranijeg period ne mogu dati iz tehničkih razloga: “programa za računovodstvo koji se trenutno koristi”, te da za te podatke treba tragati po knjigama, a to je “puno posla”...  I pored toga što smo postigli dogovor da nam dostave cifre za par predstava koje su nas posebno interesovale, postavljenih prije 2011, a koje su režirali Mićunović, Vojvodićeva i njihov sin Veljko, do toga nije došlo. A tih se godina dešavalo, kao  2010-2011, da CNP otvori sezonu premijerom “Revizora” Veljka Mićunovića, da Crnogorsko pozorišno bijenale otvara predstava “Na ljetovanju” Radmile Vojvodić, a da sezonu zatvori “San o Svetom Petru Cetinjskom”, Branislava Mićunovića.
Za prvu crnogorsku operu, “Balkanska carica”, koja je premijerno izvedena 2008. godine, Vojvodićeva je samo od Prve banke braće Đukanović dobila 100.000 eura. Tada Mićunović prvi put sjeda u ministarsku fotelju, a rediteljka je članica Upravnog odbora Prve banke. Koliko je CNP i Ministarstvo izdvojilo za operu - tajna je, ali se zna da je to jedan od najskupljih pozorišnih projekata u istoriji Crne Gore.

Prije dvije godine, kada je Vojvodićeva postala rektorka, i dobila priliku da režira na širem planu - visoko obrazovanje na Univerzitetu Crne Gore, njen sin Veljko Mićunović je postavio svoju drugu predstavu u CNP-u, “Urnebesnu tragediju”. Predstava je koštala 49.141 euro, a Mićunovićev honorar za režiju je iznosio 5.386,18, a za adaptaciju teksta Dušana Kovačevića rektorkin je sin dobio dodatnih 2.154,64 eura.

Prošla, 2015,  je bila prva godina od nezavisnosti,  u kojoj neko od članova porodice Mićunović-Vojvodić nije režirao premijeru u CNP-u. Ali lani je upriličena samo jedna  premijera “ORest in Peace”, u režiji Stevana Bodrože, koja je koštala  55.167,62 eura, a reditelj je dobio honoran od 5.386,61 euro za režiju i 2.154,64 za adaptaciju.
Ove godine Vojvodićeva je režirala zabavu za elitu na centralnom podgoričkom trgu  povodom decenije obnove nezavisnosti. Izveden je i dio iz njene opere “Balkanska carica”. Prema podacima CIN-CG ovaj performans je poreske obveznike koštao više od pola miliona eura. Od Generalnog sekretarijata Vlade tražili smo podatke o troškovima. Ni nakon mjesec dana bilo kakvo obavještenje nijesmo dobili.

Nakon odlaska Janka Ljumovića, koji je od 2008. do novembra prošle godine, bio direktor CNP-a, pozorište se našlo u vakuumu i mjesecima bez direktora. Na kraju, na čelo CNP-a dolazi Branimir Popović, koji je tu funkciju obavljao i od 2003. do 2007. Sačekali su ga dugovi i pozorište oskudnog repertoara.

Direktorica Direktorata za kulturno-umjetničko stvaralaštvo Dragica Milić saopštila je da je Ministarstvo kulture krajem prošle godine izvršilo internu reviziju u CNP-u, koja je pokazala da je u “poslovanju te ustanove bilo samo određenih nepravilnosti”. Samo!
Ranije, 2010. godine, Državna revizorska institucija (DRI), sačinila je izvještaj za CNP. Navedeni su brojni propusti. U izvještaju je naslikana i šema po kojoj ministar Mićunović nalaže CNP-u da od državnih para finansira Kotor Art, festival na čijem je čelu on sam kao predsjednik Organizacionog odbora, ali kao fizičko lice. A onda ministar, kao fizičko lice, određuje da se pare daju za predstavu njegove supruge Radmile Vojvodić - “Na ljetovanju”. I to više od 200.000 eura.
Dok je Mićunović bio ministar kulture, agencija MAPA koja je u vlasništvu Radmile Vojvodić je radila promotivni spot za CNP, kao i za Kotor Art. Ova agencija u svom portfoliju ima saradnju sa Vladom i brojnim ministrima, kao i najznačajnijim državnim i privatnim firmama. Jedan od glavnih klijenata agencije MAPA je DPS - za njih su rađeni promotivni filmovi, štampane brošure, nabavljane kongresne torbe, organizovane izložbe… Samo 2008. godine od državnih organa, da se zna, ova agencija je prihodovala čak pola miliona eura. MAPA je bez tendera, od Vlade dobila i dodatnih 76 hiljada eura za rad na kampanji promocije NATO-a. Dešavalo se i da MAPA, dok je Mićunović bio ministar, za neimenovane projekte dobija direktno od Ministarstva kulture i do 50 hiljada eura… Umjetnost porodičnog poslovanja.
Kada se saberu prijavljena primanja, samo u prošloj godini ovaj je bračni par prihodovao više od 120.000 eura!
Prema imovinskom kartonu Komisije za sprečavanje sukoba interesa, Mićunovićeva ambasadorska plata iznosi 3.413 eura. Prijavio je i dodatnih 200 eura, koje dobija kao profesor na Cetinju. Tvrdi i da bez nadoknade obavlja brojne funkcije: predsjednik Nacionalne komisije za UNESCO, član Senata prijestonice, počasni predsjednik Kotor arta, predsjednik Nacionalnog savjeta za kulturu, član Odbora za pozorišnu umjetnost CANU… U kartonu nije prijavljna nadoknada za status istaknutog kulturnog stvaraoca.
Vojvodićeva od septembra prošle godine kao rektorka prima 1.412 eura, a kao istaknuti kulturni stvaralac mjesečno 715 eura, od agencije MAPA za godinu 11.500 eura, a na osnovu zakupa (nije navedeno čega) prihoduje 35.000 eura. Pored vlasničkog udjela u agenciji MAPA, ona ima vlasništvo i u Prvoj banci.

Za “Zanovića” uzela 13.000, a za “Đilasa” 18.600 eura

Prema podacima dobijenim iz CNP-a, najskuplja predstava 2011. bila je “Konte Zanović”, u režiji Vojvodićeve. Ova koprodukcija Grada teatra Budva i CNP-a koštala je nacionalni teatar  124.803 eura, od čega je za honorare potrošeno 65.520. Najveći dio honorara, gotovo četvrtinu, dobila je Vojvodićeva: za režiju i dramaturšku preradu 11.025,31, pa opet za dramaturšku obradu 2.154,64 eura. Od glumaca najplaćeni su bili Dragan Mićanović sa 6.716,03 i Branimir Popović 5.638,70, zatim Dubravka Drakić 5.100 i Simo Trebješanin 3.484 eura. Ostali glumci - Nada Vukčević, Zoran Vujović, Bojana Knežević, Kristina Stevović, Žaklina Oštir, Dušan Kovačević dobili su po 538 eura.

I dok je Vojvodićevoj honorar za predstavu iznosio više od  13.000 eura, ostali reditelji su te godine dobili znatno manje: Ana Vukotić 2.693,30 (za predstavu “Vjera, nada, ljubav”, koja je koštala ukupno 57.342,69 eura), Johen Carner Erb 5.386,61 (“BB Noć” - 41.854,67), Bojana Mijović 3.231,97 (“Lasice” - 32.437,25), Tamara Vujošević-Mandić 3.201,72 (“Kad su žene imale krila” -   12.823,93)... I sljedeće, 2012. godine, Vojvodićeva dobija najveći honorar u CNP-u za režiju 10.773,22 eura, za komad sa dva glumca “Egzistencija”, koprodukciju sa Kotor artom.  Dio troškova koje je podmirio CNP za ovu koprodukciju bio je 55.426,81 euro. Najskuplja predstava te sezone bila je “Ribarske svađe” (86.089,83) u režiji Ane Vukotić, koja je dobila znatno manji honorar od aktuelne rektorke - 6.464 eura.
Proljeće 2013. godine po kvalitetu obilježava predstava Borisa Liješevića “Očevi su grad(ili)”. Predstava u kojoj na scenu izlazi više od 20 glumaca koštala je CNP svega 19.346,51 euro. Reditelj  Liješević za koncept i režiju dobija 6.463,93 eura, a za otkup teksta 1.077,33.
Na jesen 2013, povodom 60 godina CNP-a, Radmila Vojvodić postavlja “Everyman Đilas”. Predstava sa istim brojem glumaca kao i Liješevićeva, košta pet puta više -  101.164,72 eura. A Vojvodićeva za režiju dobija 11.052,22, a za otkup dramskog djela 7.541,29 eura, dakle više od 18.600!

Zaprepašćena sam Vašim obraćanjem

I bračnom paru Mićunović-Vojvodić poslali smo po par pitanja o njihovim poslovima. Odgovore smo dobili od rektorke Vojvodić: “Zaprepašćena sam Vašim obraćanjem nakon višegodišnjih  medijskih harangi koje sprovodite  pišući o meni, objavljujući u 'Monitoru' i 'Vijestima' gnusne neistine, prizemne  kvalifikacije i paušalne ocjene -  mimo medijskih profesionalnih nazora i standarda i bazične ljudske etičnosti’’.
Uputila nas je da odgovore na pitanja potražimo od CNP-a i Vlade, u kojoj je bila imenovana za člana Počasnog odbora za obilježavanje desetogodišnjice crnogorske nezavisnosti. “Tamo možete pouzdano provjeriti kako sam bila angažovana, te precizno, mjerljivo i uporedivo, u institucionalnom kontekstu, ustanoviti sve pojedinosti koje Vas zanimaju u teškoj sumnji kojoj me izlažete povodom eventualnog zarađivanja novca na nepošten, odnosno nepropisan način, kako uporno medijski konstruišete na privilegovan način, u privatnim medijima”.

Predrag Nikolić